Ticker

6/recent/ticker-posts

5. प्रत्ययाः (अनुप्रयुक्त व्याकरण)


Subject –Sanskrit
Chapter – 5. प्रत्ययाः
(अनुप्रयुक्त व्याकरण)
Total Points -105

       Introduction

यह BSEB QUIZ साईट, बिहार बोर्ड कक्षा-10 में पड़ने वाले विद्यार्थियों के सिलेबस को ध्यान में रख कर, क्विज सोल्व करने के लिए बनाया गया है |  इस साईट के मदद से आप घर बैठे अपना Online Knowledge Test का मुआयना कर सकते हैं |  इस साईट पर आपको कई सारे सवालों के जवाब मिलेंगे जिससे आप को प्रतियोगियता परीक्षा, विद्यालय परीक्षा या दैनिक जीवन में भी काफी मदद मिल सकती है |


5. प्रत्ययाः

Total Q. - 105

Section-1

 

1. 'कृ + तुमुन् ' के योग से कौन सा शब्द बनेगा?

  • क्रेतुम्

  • कुत्तुर्म्

  • कर्तितुम्

  • क्रीडितुम्

Correct answer

कुत्तुर्म्

2. 'लघु + तरप् ' के योग से कौन सा शब्द बनेगा?

  • लघुता

  • लघुतरम्

  • लघुतममम्

  • लाघवम्

Correct answer

लघुतरम्

3. ' पठ् + शतृ ' के योग से कौन सा शब्द बनेगा?

  • पठन्

  • पाठन्

  • पठत्

  • पाठत्

Correct answer

पठत्

4. 'इंद्र' का स्त्रीलिंग रूप क्या होगा?

  • इंद्राणी

  • इन्द्री

  • इन्द्रा

  • इन्द्रि

Correct answer

इंद्राणी

 

 

5. 'देव + अन् ' से कौन सा शब्द बनेगा?

  • देव:

  • दैव:

  • दाव:

  • देवाण

Correct answer

दैव:

6. 'वत्स' का स्त्रीलिंग रूप क्या होगा?

  • वत्सी

  • वत्सा

  • वात्सी

  • वत्सीनी

Correct answer

वत्सा

7. 'सेव् +शानच्' के योग से कौन शब्द बनेगा?

  • सेवामान:

  • सेवशान:

  • सेवान:

  • सेवक:

Correct answer

सेवामान:

 

8. ' मूषक: ' का स्त्रिलिंग रूप क्या होगा?

  • मुषका

  • मुषीका

  • मूषकी

  • मूषा

Correct answer

मुषीका

9. 'मधुर + ष्यञ्' से कौन सा शब्द बनेगा?

  • माधुरी

  • मधुर

  • माधुर्यंम्

  • मधुर्यम्

Correct answer

माधुर्यंम्

 

10. 'गत्वा' में प्रयुक्त प्रत्यय है-

  • कत्वा

  • कृत्वा

  • ल्यप्

  • कोई नही

Correct answer

कत्वा

 

Section-2

 

11. 'गच्छन्तं' बालकं पश्य' रेखांकित पद में प्रयुक्त प्रत्यय है-

  • शतृ

  • शानच्

  • ल्युट्

  • अण

Correct answer

शतृ

 

12. 'मानव:' पद मैं किस तद्धित प्रत्यय का प्रयोग हुआ है?

  • अन्

  • ष्यञ्

  • इञ्

  • ठक्

Correct answer

अन्

 

13. 'किशोरी' पद में प्रयुक्त स्त्री-प्रत्यय है-

  • टाप्

  • ङीप्

  • ङीष्

  • चाप्

Correct answer

ङीष्

14. 'पटु + तल्' से कौन सा शब्द बनेगा?

  • पटुता

  • पटुतम्

  • पटुत्वम्

  • पाटवम्

Correct answer

पटुता

 

15. 'लघुतरम्' में कौन-सा तद्धित प्रत्यय है?

  • मयट्

  • तरप्

  • तमप्

  • इष्ठ्न

Correct answer

तरप्

16. 'आगत्य' शब्द में कौन प्रत्यय है?

  • अच्

  • धञ्

  • ल्यप्

  • यत्

Correct answer

ल्यप्

17. 'भू + शतृ' से कौन शब्द बनेगा?

  • भवानी

  • भवनम्

  • भवन्

  • भवत्

Correct answer

भवन्

18. 'राजन् + डीप्' से कौन शब्द बनेगा?

  • राज्ञी

  • रानी

  • राजनी

  • रजनी

Correct answer

राज्ञी

 

19. 'मूर्खा' में कौन-सा स्त्री प्रत्यय है?

  • डॉप्

  • चाप्

  • टाप्

  • ङीप्

Correct answer

टाप्

 

20. 'सुन्दरतम्' में कौन-सा तद्धित प्रत्यय है?

  • तरप्

  • तमप्

  • मयट्

  • इष्ठन्

Correct answer

तमप्

 

Section-3

 

21. 'प्रच्छ्' + क्त्वा' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • पृष्ट्वा

  • प्रच्छ्वा

  • प्रच्छित्वा

  • प्रच्छ्त्वा

Correct answer

पृष्ट्वा

 

22. 'पठनम्' मे कौन-सा प्रत्यय है?

  • क्ट

  • क्तवतु

  • ल्युट्

  • ल्यप्

Correct answer

ल्युट्

 

23. 'सीमन्' + डाप्' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • सीमानम्

  • सिमाना

  • सीमा

  • सिमना

Correct answer

सीमा

24. 'मनुष्य + त्व' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • मनुष्यता

  • मनुष्यत्वम्

  • मनुषत्वम्

  • मानुष्यम्

Correct answer

मनुष्यत्वम्

25. 'समाज + ठक्' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • समाजिक:

  • सामाजिक:

  • सामजिक:

  • सामाजक:

Correct answer

सामाजिक:

26. 'गायक + टाप् ' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • गायका

  • गायिका

  • गयिका

  • ग़ायना

Correct answer

गायिका

27. 'गम् + क्तिन् ' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • गति:

  • गमति:

  • गामी

  • गामिनी

Correct answer

गति:

 

28. 'कृतम्' मे कौन-सा प्रत्यय है?

  • क्तवतु

  • क्त

  • ल्यप्

  • यत्

Correct answer

क्त

 

29. 'नर्तकी' में कौन-सा स्त्री प्रत्यय है?

  • ङीप्

  • ङीष्

  • ङीन्

  • ति

Correct answer

ङीष्

30. 'वैष्णव:' में कौन-सा तद्धित प्रत्यय है?

  • अन्

  • यत्

  • ढक्

  • यञ्

Correct answer

अन्

 

Section-4

 

31. 'गायक' से कौन-सा स्त्रीलिंग रूप बनेगा?

  • गायका

  • गैयायिकी

  • गेया

  • गायिका

Correct answer

गायिका

32. 'रजक' शब्द का कौन-सा स्त्रीलिंग रूप बनेगा?

  • रजका

  • रजिक

  • रजकी

  • रजयिका

Correct answer

रजकी

33. 'अज' से कौन-सा स्त्रीलिंग रूप बनेगा?

  • अजा

  • अजी

  • अजनी

  • अजेयी

Correct answer

अजा

 

34. 'वर्तमान' में कौन-सा कृत प्रत्यय है?

  • क्तवतु

  • तब्यत्

  • ण्य्त्

  • यत्

Correct answer

यत्

35. 'पठितवान् ' में कौन-सा कृत प्रत्यय है?

  • क्तवतु

  • तब्यत्

  • ण्य्त्

  • यत्

Correct answer

क्तवतु

 

36. रघु + अन् से कौन सा शब्द बनेगा?

  • रघुन:

  • राघव:

  • रघु:

  • रघुवर:

Correct answer

राघव:

37. 'कार्य:' मे कौन-सा तद्धित प्रत्यय है?

  • ण्यत्

  • यत्

  • अन्

  • इञ्

Correct answer

ण्यत्

 

 

38. 'भगवन्' मे कौन-सा तद्धित प्रत्यय है?

  • तल्

  • ठक्

  • यत्

  • मतुप्

Correct answer

मतुप्

39. गम् + क्त्वा के योग से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • गत्वा

  • गतवान्

  • गन्तव्य

  • गतः

Correct answer

गत्वा

 

40. 'दात्री' शब्द में कौन-सा स्त्री प्रत्यय है?

  • डाप्

  • चाप्

  • ङीष्

  • ङीप्

Correct answer

ङीप्

 

Section-5

 

 

41. रामः गच्छ्न् पुष्प्न स्पृशति। वाक्य के 'गच्छ्न्' पद में कौन प्रत्यय है?

  • शतृ

  • शानच्

  • ल्युट्

  • क्त्त

Correct answer

 शतृ

 

 

42. भू + अनियर् से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • भवितव्य

  • भवयम्

  • भविमा

  • भवनियम्

Correct answer

भवनियम्

43. 'लेखिका' में कौन-सा स्त्री प्रत्यय है?

  • ङीष्

  • चाप्

  • टाप्

  • डाप्

Correct answer

टाप्

44. 'अश्वा' का स्त्रीलिंग रूप क्या है?

  • अश्वा

  • अश्वी

  • अश्वनी

  • अश्विनी

Correct answer

अश्वा

 

45. 'लब्धुम्' में कौन-सा प्रत्यय है?

  • टुम्

  • तुमुन्

  • तुमन्

  • लभ्

Correct answer

तुमुन्

46. 'स्था + कत्वा' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • स्थात्वा

  • तिष्ठत्वा

  • स्थित्वा

  • स्थिता

Correct answer

स्थित्वा

 

47. 'लघिमा'शब्द में कौन-सा प्रत्यय है?

  • इमनिच्

  • मा

  • इमा

  • लधि

Correct answer

इमनिच्

 

48. 'यत्' प्रत्यय में कौन-सा शब्द बनेगा?

  • श्रव्य:

  • श्वया

  • श्रव्यम्

  • श्वयाम्

Correct answer

श्रव्यम्

49. 'पठ् + तव्य' के योग से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • पातव्य

  • पठितव्य

  • पठित:

  • पठितवान्

Correct answer

पठितव्य

50. 'भवनियम्' मे कौन-सा कृत् प्रत्यय है?

  • अनियर्

  • तव्यत्

  • ण्यत्

  • यत्

Correct answer

अनियर्

 

 

Section-6

 

51. 'नदी' में कौन-सा स्त्री-प्रत्यय है?

  • ङीप्

  • ङीष्

  • ङीन

  • ति

Correct answer

ङीष्

52. 'गम् + तव्यत्' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • गन्तव्यम्

  • गमनियम्

  • गम्यम्

  • गतम्

Correct answer

गन्तव्यम्

 

53. 'नारी' शब्द में कौन-सा स्त्री प्रत्यय है?

  • ङीप्

  • ङीष्

  • ङीन्

  • ति

Correct answer

ङीन्

54. 'पठ + क्त' से कौन-सा कृदन्त शब्द बनेगा?

  • पठितः

  • पाठः

  • पठितवान्

  • पाठितः

Correct answer

पठितः


55. 'काक् + अन्' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • काकाम्

  • काकेन

  • काकाम

  • काकः

Correct answer

काकः

56. 'गौरी' में कौन प्रत्यय है?

  • ङीप्

  • ङीष्

  • ङीन्

  • ति

Correct answer

ङीप्

 

57. 'पठ्+क्त्वा' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • पठिता

  • पठित्वा

  • पाठन्त्वा

  • पठत्वा

Correct answer

पठित्वा

58. 'लघुता' में कौन-प्रत्यय है?

  • तल्

  • ता

  • तसिल्

  • जल्

 Correct answer

तल्

 

59. 'सुन्दर+तमप्' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • सौन्दर्यम्

  • सुन्दरता

  • सुन्दरतम्

  • सुन्दरतमम्

Correct answer

सुन्दरतमम्

 

60. 'दण्डी' में कौन-सा तद्धित प्रत्यय है?

  • ङीप्

  • ङीष्

  • इनि

  • ङीन

Correct answer

इनि

 

Section-7

 

61. 'पा + अनियर्' के मेल से कौन शब्द बनेगा?

  • पानीयम्

  • पेयम्

  • पातव्यम्

  • पीतम्

Correct answer

पानीयम्

 

62. 'राघवः' में कौन सा तद्धित प्रत्यय है?

  • आन्

  • अन्

  • अव्

  • आव्

Correct answer

अन्

63. 'नर्तक+डीष्' में कौन-सा शब्द बनेगा?

  • नर्तकाः

  • नर्तकीय

  • नर्तकी

  • नर्तकम्

Correct answer

नर्तकी


64. 'इंद्राणी' में कौन-सा स्त्री प्रत्यय हैं?

  • ङीप्

  • ङीष्

  • टाप्

  • ङीन्

Correct answer

ङीष्

65. "वर्तमान" में कौन-सा कृत प्रत्यय है?

  • कत्वतु

  • तब्यत्

  • ण्यत्

  • यत्

Correct answer

यत्

66. 'शद्रता' में कौन-सा तद्धित प्रत्यय है?

  • त्रल्

  • तल्

  • त्व

  • ठक

Correct answer

तल्

67. 'रैवतिकः' में कौन-सा तद्धित प्रत्यय है?

  • त्रल्

  • तल्

  • त्व

  • ठक

Correct answer

ठक

 

68. 'कृत्र' में कौन-सा तद्धित प्रत्यय है?

  • त्रल्

  • तल्

  • त्व

  • ठक

Correct answer

त्रल्

 

69. 'सरला' में कौन-सा स्त्री प्रत्यय है?

  • ङीप्

  • ङीष्

  • ङीन्

  • टाप्

Correct answer

टाप्

70. 'तपस्विनी' में कौन-सा स्त्री प्रत्यय है?

  • ङीप्

  • ङीष्

  • ङीन्

  • टाप्

Correct answer

ङीप्

 

Section-8

 

71. 'साध्वी' में कौन-सा स्त्री प्रत्यय है?

  • ङीप्

  • ङीष्

  • ङीन्

  • टाप्

Correct answer

ङीष्

 

72. 'धनवती' में कौन-सा स्त्री प्रत्यय है?

  • ङीप्

  • ङीष्

  • ङीन्

  • टाप्

Correct answer

ङीन्

 

73. 'अज:+टाप्' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • अजा

  • आज

  • आज्

  • आज:

Correct answer

अजा

 

74. 'श्रीमत् + डीप् ' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • श्रीमान

  • श्रीमति

  • श्रीमान्

  • श्रीमान:

Correct answer

श्रीमति

75. 'नरः + डीन्' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • नर

  • नरः

  • नारी

  • नर्

Correct answer

नारी

76. 'गम् + तुमुन्' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • गन्तुम्

  • गन्तु

  • गन्तुमः

  • गन्तुः

Correct answer

गन्तुम्

 

77. 'पठ् + क्त्त' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • पठित्

  • पठित

  • पठ्

  • पठः

Correct answer

पठित

78. 'पठ् + अनियर्' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • पठनियम्

  • पठनियम

  • पठनिय

  • पठनिय:

Correct answer

पठनियम्

 

79. 'पठ् + ण्वुल्' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • पठनियम्

  • पठनियम

  • पाठक

  • पाठ

Correct answer

पाठक

80. 'कृ + तव्य' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • कर्तव्य

  • कर्तव्यम्

  • कर्तव्यमः

  • कर्तव्य:

Correct answer

कर्तव्यम्

Section-9

 

81. 'इतिहास + ठक्' से कौन-सा पद बनेगा?

  • इतिहासिक:

  • ऐतिहासिक:

  • एतिहासिक

  • इतिहास:

Correct answer

ऐतिहासिक:

82. 'कृ + तृच्' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • कर्ता

  • कर्म

  • कर्तृ

  • कत

Correct answer

कर्तृ

 

83. 'दा + ल्युट् ' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • दानम्

  • दान

  • दानः

  • दानी

Correct answer

दानम्

 

84. 'श्रु + क्तिन् ' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • श्रुती

  • श्रुतिः

  • श्रुतिम्

  • श्रुति

Correct answer

श्रुतिः


85. "राज्ञी" शब्द मे कौन-सा शब्द बनेगा?

  • टाप्

  • डाप्

  • ङीष्

  • ङीप्

Correct answer

ङीप्

86. 'इन्द्राणी' मे कौन-सा स्त्री प्रत्यय है?

  • ङीप्

  • ङीष्

  • टाप्

  • ङीन्

Correct answer

ङीष्

87. 'गतिः' मे कौन-सा स्त्री प्रत्यय है?

  • क्त्वा

  • ल्यप्

  • घञ्

  • क्तिन्

Correct answer

क्तिन्

88. 'पठ् + क्त्वा' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • पाठित्वा

  • पठित्वा

  • पाठक्त्वा

  • पठनत्वा

Correct answer

पठित्वा

 

89. 'विष्णु + अण' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • विष्णव:

  • विष्णु:

  • वैष्णव:

  • वैश्य:

Correct answer

वैष्णव:

 

90. 'कार्य' में कौन-सा कृत प्रत्यय है?

  • यत

  • तब्य

  • णबुल

  • ण्यत्

Correct answer

ण्यत्

 

Section-10

 

91. 'सुन्दरतमः' में कौन-सा प्रत्यय है?

  • तरप्

  • थाल्

  • तमप्

  • तसिल्

Correct answer

तमप्

92. धन + इनि से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • धनिन

  • धनिक:

  • धनवना

  • धनी

Correct answer

धनी

93. 'गमनियम्' में कौन-सा कृत् प्रत्यय है?

  • तव्यत्

  • अनियर्

  • ण्यत्

  • यत्

Correct answer

अनियर्


94. 'नैनायिक' में कौन-से तद्धित प्रत्यय है?

  • अन्य

  • मुत्तु

  • तल्

  • ठक्

Correct answer

ठक्

95. 'कृ + तुमुन्' के योग से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • क्रेतुम्

  • कर्त्तुम्

  • कर्तितुम्

  • क्रीडितुम्

Correct answer

कर्त्तुम्

96. 'गम् + क्त्वा' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • गमित्वा

  • गन्त्वा

  • गत्वा

  • गमत्वा

Correct answer

गत्वा

97. 'जन + तल् ' से कौन-सा शब्द बनेगा?

  • जनकः

  • जनता

  • जनार्दन:

  • जानकी

Correct answer

जनता

98. 'राजन्' शब्द में कौन-सा स्त्रीलिंग रूप बनेगा?

  • राजनी

  • रजनी

  • राज्ञी

  • राजा

Correct answer

राज्ञी

 

99. 'सर्वत्र' में कौन-सा तद्धित प्रत्यय है?

  • अन्

  • त्रल्

  • द्यञ

  • तस्

Correct answer

त्रल्

100. 'मयूर' में कौन-सा स्त्रीलिंग रूप बनेगा?

  • मयूरा

  • मौरा

  • मयूरी

  • मृत्तिका

Correct answer

मयूरी

 

Section-11

 

101. 'कत्वा' प्रत्यय में कौन-सा शब्द बनेगा?

  • कृत्वा

  • कृतः

  • कर्ता

  • श्रोता

Correct answer

कृत्वा

 

102. 'कृ+क्तवतु' से कौन-सा पद बनेगा?

  • कृतः

  • कार्य:

  • कृतवान्

  • कर्ता

Correct answer

कृतवान्

103. 'कोकिला:' से कौन-सा स्त्रीलिंगरूप बनेगा?

  • कोकिला

  • कलिका

  • कोकली

  • कालिका

Correct answer

कोकिला

 

104. 'विद्वस्' से कौन-सा स्त्रीलिंग रूप बनेगा?

  • बुद्धिमन्

  • विदुषी

  • विद्वान्

  • बुद्धिमती

Correct answer

विदुषी

105. 'पठितुम्' में कौन-सा प्रत्यय है?

  • उमुन्

  • तुम

  • तुमुन्

  • इतुम्

Correct answer

तुमुन्

 

The End

Post a Comment

0 Comments